Kugelis – babka ziemniaczana

Na dzień babci litewska babka ziemniaczana :).

To właśnie u babci jadłam ją po raz pierwszy. Wrażenie niezapomniane, bo jak można zapomnieć najlepszą mieszankę smaków: ziemniak, boczek, cebula. Sama babka smakuje jak podrasowany placek ziemniaczany, chrupiąca skórka, mokry, lepki i smakowity środek.

Wypieczenie jest kwestią gustu. Ja zdecydowanie wolę mocno spieczoną, taką na granicy spalenia, tak, żeby kontrast między środkiem, a skórką był jak największy. A co do środka. Lepsze jest wrogiem dobrego, dlatego nie ulepszałabym wnętrza żadnymi dodatkami. Prostota zdecydowanie wygrywa.

babka-ziemniaczana-TAG

Składniki
  • 1,5 kg ziemniaków
  • 35 dag boczku wędzonego
  • 3 średnie cebule
  • 2 jajka
  • 1 łyżka mąki ziemniaczanej
  • 3 łyżki mąki pszennej
  • łyżka majeranku
  • łyżeczka soli
  • łyżeczka pieprzu czarnego mielonego

Przygotowanie
  1. Pokrój boczek w kostkę, a cebule posiekaj. Na patelni podsmaż wolno boczek na skwarki jakie lubisz, pod koniec dodaj cebulę i smaż do miękkości.
  2. Zetrzyj obrane ziemniaki na najmniejszych oczkach i odsącz je na sicie lub przełóż na gazę i wyciśnij sok.
  3. Do masy z pyrek dodaj przyprawy, mąki, jajka i przestudzony boczek z cebulką. Wszystko dokładnie wymieszaj.
  4. Formę przesmaruj masłem i oprósz bułka tartą. Przełóż babkę tak, aby nie była wyższa niż 10 cm.
  5. Piecz przez godzinę w piekarniku nagrzanym do 200°C.
Uwaga
  1. Po 40 minutach sprawdź jak wygląda babka, ponieważ od jej grubości zależy czas pieczenia. Jeżeli uznasz, że skórka jest wystarczająco przyrumieniona, skończ pieczenie.

 

 

 

Kołduny

Klasyka. Małe pierożki, strzelające, idealne same, z barszczem czy rosołem. Zawsze.

Uszka szykuję raz w roku, na święta. Szykuję, w sumie to zlepiam, bo ciasto nigdy mi nie wyszło. Przepis mamy, mama obok, ja zagniatam i kamień. Zagniata mama, a ciasto miękkie, plastyczne, idealne. Tak jest zawsze. Czas na kołduny. Farsz gotowy, ze strachem patrzę na mąkę. Adama nie ma, a to on zawsze ciasta zagniata. Mieszam wszystko, gniotę i twardo. Ale się nie poddaję, zagniatam dalej. Odkładam ciasto pod folię i odchodzę zrezygnowana. Po dwóch godzinach Adam wraca, a ja podejmuję próbę rozwałkowania ciasta. Cud. Ciasto idealne, nie przykleja się, łatwo rozwałkowuje, nie rwie, skleja bez wody i jest pyszne. Nawet, pokuszę się o stwierdzenie, że osiągnęłam lewel mamy, a może i lepiej…

Co do składników. Stara kuchnia litewska, to nie dieta dla dzisiejszego człowieka, tylko ciężko pracującego fizycznie Litwina. Łój wołowy widnieje w oryginalnych przepisach. Ciężko go zdobyć, mi się nie udało, więc użyłam słoniny. Koniecznie trzeba użyć tych dodatków, bez nich nadzienie jest suche, a pierożki nie strzelają :).

SAMSUNG CSC

Składniki
Ciasto:
  • 0,5 kg mąki pszennej
  • 250 ml ciepłej wody
  • płaska łyżeczka soli
  • białko jednego jajka
Farsz:
  • 30 dkg mielonej wołowiny (ja użyłam krzyżowej)
  • 10 dkg mielonego łoju wołowego/słoniny
  • żółtko z jednego jajka
  • 200 ml bulionu wołowego
  • sól
  • pieprz
  • majeranek – dużo
  • drobno posiekana cebula
  • 2 ząbki czosnku

Przygotowanie
Ciasto:
  1. Przesiej mąkę, dodaj sól, białko i wodę i zagniataj na stolnicy, aż ciasto będzie gładkie i plastyczne. Jeżeli jest trochę twarde, nie przejmuj się. Zawiń ciasto w folie spożywczą i odłóż w ciepłe miejsce na godzinę, dwie.
Farsz:
  1. Podsmaż cebulę z czosnkiem, ostudź i dodaj do mięsa wraz z pozostałymi składnikami i wyrób ciasto do połączenia składników. Farsz przez słoninę czy łój lepi się do dłoni, ale dzięki nim kołduny są takie soczyste. Dodawaj bulionu do momentu, aż mięso przestanie go wchłaniać. Farsz nie powinien pływać.
Kołduny:
  1. Rozwałkuj ciasto, wytnij z niego małe kółka, nakładaj farsz i sklejaj w uszka. Mi wyszło 105 sztuk, więcej niż na Wigilię :).
  2. Pierożki układaj na obsypanej mąką desce.
  3. Gotuj w gorącej i osolonej wodzie (musi bulgotać przed wsadzeniem kołdunów). Po 3 minutach od wypłynięcia są już gotowe.

 

Mule po belgijsku

Klasyczne mule po belgijsku, szybki i prosty przepis, z tą różnicą, że zamiast czosnku mamy seler i por, a sól i pieprz uzupełnia tymianek. No i to co lubię najbardziej – wino, które zostaje, a zmarnować się nie może.

SAMSUNG CSC

Składniki
  • 1 kg omułków
  • mały por
  • szalotka
  • 1 łodyga selera naciowego
  • 200 ml białego, wytrawnego wina – Riesling
  • łyżka masła
  • tymianek
  • liść laurowy
  • pietruszka
  • sól i pieprz

Przygotowanie
  1. Umyj omułki w zimnej wodzie – nie trzeba ich szorować, bo większość dostawców robi to za nas. Wyrzuć otwarte i połamane muszle.
  2. Posiekaj szalotkę, pora i seler.
  3. W garnku rozpuść masło, wrzuć warzywa i lekko podsmaż.
  4. Dodaj liść laurowy, tymianek i połowę pietruszki. Dorzuć małże i wszystko razem wymieszaj.
  5. Wlej wino i przykryj garnek przykrywką. Gotuj 3-4 minut.
  6. Przełóż omułki na talerz (wyrzuć te, które się nie otworzyły), posyp pietruszką i szamaj z pieczywem.

 

Pieczona cykoria z jabłkami

Belgia – Bruksela – brukselka – klasyczne skojarzenie. A tu zaskoczenie – cykoria, takie ulubione warzywko belgów.

pieczona cykoria

Składniki
Sałatka:
  • 4 cykorie
  • 2 twarde jabłka
  • 50 g daktyli
  • 50 g orzechów laskowych
  • rukola
  • 2 łyżki miodu
  • 1 łyżka musztardy
  • 1 łyżeczka tymianku
Sos:
  • 2 łyżki miodu
  • 1 łyżka musztardy
  • 1 łyżka oliwy
  • sól, pieprz

Przygotowanie
  1. Cykorię i jabłka pokrój na ósemki i ułóż w naczyniu do zapiekania. Daktyle pokrój na mniejsze części i dodaj do naczynia. Zmieszaj miód, musztardę i tymianek i natrzyj cykorie i jabłka.
  2. Piecz w piekarniku przez 15 minut w 200 °C.
  3. Wymieszaj składniki sosu i posiekaj orzechy.
  4. Ułóż całość na talerzu, dodaj posiekaną cykorię, rukole, orzechy i polej sosem.

 

Luksemburska zupa fasolowa

No i kolejna zupa. Jej smak przypomina przedszkole, w tym dobrym sensie.

SAMSUNG CSC

 

Składniki
  • 350 g fasolki
  • 1 marchewka
  • 1 cebula
  • 3 ząbki czosnku
  • 2 ziemniaki
  • 100 g boczku
  • 700 ml bulionu wołowego
  • szczypiorek
  • majeranek
  • estragon
  • sól i pieprz

Przygotowanie
  1. Pokrój boczek, ziemniaki i cebulę w kostkę, marchewkę w talarki, czosnek w płatki.
  2. W garnku podsmaż boczek, dodaj cebulę i marchewkę. Smaż przez kilka minut. Na koniec dodaj czosnek i smaż jeszcze 2-3 minuty. Dorzuć fasolkę, pomieszaj i zalej warzywa bulionem.
  3. Gdy zupa się zagotuje dodaj ziemniaki, majeranek, estragon, sól i pieprz. Gotuj około 10 minut, aż ziemniaki będą miękkie.
  4. Na koniec posyp szczypiorkiem.

 

Pokusa Janssona

Pochodzenie nazwy nie do końca jest jasne. Śpiewak operowy i ziemniaki? Mało prawdopodobne, a filmu z 1928 roku nie widziałam.

Pierwsze skojarzenie jakie mi się nasunęło:

Jansson – to imię brzmi jak Samson, czyli chłop o nadludzkiej sile, a skoro chłop to musi porządnie zjeść, żeby mieć siłę, a skąd więcej siły jak nie z ziemniaków?

Logiczne i jasne.

Składniki
  • 1 kg ziemniaków
  • 1 słoiczek anchois – odcedzony
  • 4 cebule
  • 4 ząbki czosnku
  • 3 jajka
  • 100 ml mleka sojowego
  • 2 łyżeczki tymianku
  • 1 łyżeczka soli
  • 1 łyżeczka mielonego białego pieprzu
  • 1 łyżka posiekanej pietruszki
  • masło do wysmarowania

Przygotowanie
  1. Ziemniaki zetrzyj na dużych oczkach i odsącz nadmiar wody. Wymieszaj ziemniaki z jajkami, mlekiem, solą, pieprzem i tymiankiem.
  2. Potnij cebulę w talarki i posiekaj czosnek. Anchois drobno pokrój. Podsmaż na patelni cebulę, czosnek i anchois.
  3. Blaszkę wysmaruj masłem i przełóż do niej połowę masy. Teraz ułóż w blaszce cebulę z czosnkiem i anchois i przykryj pozostałą masą ziemniaczaną.
  4. Piecz w piekarniku około 40 minut w temperaturze 200°C.

 

Norweska zupa rybna

No i nastał czas na moje ulubione – zupa.

Składniki
  • 300 g łososia bez skóry
  • 300 g dorsza bez skóry
  • 200 g krewetek świeżych lub rozmrożonych
  • 1 duża cebula
  • 1 marchewka
  • 2 ząbki czosnku
  • 1 łyżka przecieru pomidorowego
  • ostra papryka w proszku
  • sól, pieprz
  • 700 ml bulionu
  • koperek
  • oliwa

Przygotowanie
  1. Cebule pokrój w kostkę, posiekaj czosnek, marchewkę potnij na talarki. Umyj ryby i pokrój w sporą kostkę
  2. W garnku (najlepiej z grubym dnem) podsmaż na oliwie cebulę, czosnek i marchewkowe talarki. Po kilku minutach dodaj paprykę i łyżkę przecieru pomidorowego. Podsmaż chwilę i zalej całość bulionem. Gdy płyn się zagotuje, dodaj rybki. Gdy powtórnie się zagotuje dodaj krewetki, przypraw solą i pieprzem i gotuj jeszcze 3 minuty. Przed podaniem posyp koperkiem.

 

Burgery z łososia

Burgery lubi każdy. Za dzieciaka atakowaliśmy McD, teraz nastała moda na burgery ze stuprocentowej krowy.

A w tygodniu skandynawskim czas na kolejne danie z rybki.

Składniki
Bułki:
  • 500 g mąki pszennej
  • 25 g drożdży
  • łyżeczka cukru
  • 250 ml wody/mleka sojowego
  • 100 g masła
  • 2 jajka
  • ½ łyżeczki soli
  • kminek
Burgery:
  • 500 g łososia bez skóry
  • garść koperku
  • 1 szalotka
  • 1 jajko
  • sól i pieprz
Dodatki:
  • rukola
  • cebula
  • pomidor
  • i jakie warzywo lubicie
  • keczup
  • majonez
  • kminek
  • oregano
  • majeranek

Przygotowanie
  1. Ciepłą wodę/mleko wymieszaj z drożdżami i cukrem i odstaw na 15 minut. Mąkę zmieszaj z solą, rozpuszczonym masłem i 1 jajkiem, dodaj zaczyn i wyrób ciasto. Gdy będzie sprężyste odstaw pod przykryciem do podwojenia objętości w ciepłe miejsce.
  2. Umyj łososia i posiekaj go nożem, jak na tatara. Przełóż mięso do miski, dodaj posiekaną szalotkę, sól, pieprz i posiekany koperek. Uformuj burgery i odstaw na godzinę do lodówki, żeby stężały.
  3. Zagnieć powtórnie ciasto, uformuj z nich bułeczki i odstaw na blaszce z papierem do pieczenia na 20-30 minut – do wyrośnięcia. Posmaruj bułki roztrzepanym jajkiem i posyp kminkiem.Piecz je w 200°C przez 15-20 minut.
  4. Wymieszaj keczup z majonezem, dodaj przyprawy i wszystko wymieszaj. Pokrój warzywa.
  5. Burgery samaż na suchej, teflonowej patelni – są wystarczająco tłuste.
  6. Teraz złóż wszystko w całość, posmaruj sosem i smacznego.

 

Szwedzkie klopsiki

Nie wiem czy klopsiki z IKEA mogą być wyznacznikiem szwedzkiego smaku, szczerze wątpię, a przepisów na te kuleczki jest co nie miara. Poniżej moja wersja.

klopsiki szwedzkie-01

Składniki
Klopsiki:
  • 300 g mielonego mięsa wołowego
  • 300 g mielonego mięsa wieprzowego
  • garść koperku i pietruszki
  • 2 ząbki czosnku
  • 1 jajko
  • ½ łyżeczka mielonego ziela angielskiego
  • ½ łyżeczki gałki muszkatołowa
  • ½ łyżeczki mielonego pieprzu
  • 1 łyżeczka soli
  • kromka pokruszonego chleba razowego
  • 100 ml bulionu wołowego
Sos:
  • dżem porzeczkowy
  • 150 ml bulionu

Przygotowanie
  1. Posiekaj zioła, zmiel przyprawy. Posiekany czosnek lekko podsmaż na maśle. Połącz mięso z przyprawami, jajkiem, czosnkiem, ziołami i pokruszonym chlebem. Wyrabiaj masę ręcznie. Powoli dodawaj przestudzony bulion – tak aby masa była sprężysta. Na koniec uformuj kuleczki – mi wyszło 33 :).
  2. Kuleczki ułóż na foli/papierze/blaszce i odstaw do lodówki na godzinę, żeby stężały.
  3. Smaż je na patelni przez około 10 minut.
  4. W rondlu wymieszaj dżem z bulionem i gotuj, aż uzyskasz pożądaną konsystencję. Ewentualnie dodaj mąkę, ale ja tego nie lubię.
  5. Gotowe :).